هنرمند بزرگی که در بین 100 هنرمند برتر قرن جای دارد
پنجشنبه 19 مهر ماه سال 1386
یادداشتی برای آیندگان
کارنامه کوتاهی از برترین هنرمندان یکصد سال گذشته ایران برای نسل آینده
سخنی با نوجوانان
دکتر میکائیل خسروی عضو هیئت مدیره کانون نظرسنجی پاسارگاد
چه بسا بسیاری از شما هنوز حتی نام بزرگان هنر و فرهنگ مان را نشنیده باشید لذا برای یاد آوری و ذکر خیر بزرگان فرهنگ و هنر ایران به اجمال نگاهی و اشاره ای کوتاه دارم بر دستاوردهای آنها .
۱- کمال الملک = "محمد غفاری "نقاش بزرگ اواخر قاجاریه ، صاحب اثر تالار آینه (که بسیاری معتقدند هنوز اثر نقاشی به این زیبای خلق نشده است) چندین شاگرد او جزو صد هنرمند برگزیده قرن هستند از جمله استاد مرحوم ابوالحسن خان صدیقی و استاد مهدی سجادی ، نقاش مقیم پاریس .
2- اُُرد بزرگ = طنزآرای برتر ایرانی صاحب اثر جهانی " یادت همچنان باقیست " هنرمندی وطن پرست بوده که تا کنون صدها کاریکاتوریست تربیت نموده است اولین کتاب آموزش طنزآرایی ایران را نگاشته است در مورد او کتابهایی نگاشته اند از جمله " برآیند " که حاوی سخنان حکیمانه اوست و " قاره کهن " که تفکر اجتماعی و تاریخی اش را نشان می دهد کتاب "برانگیختگان " نیز در مورد همانندیهای فکری ارد بزرگ با فردریش نیچه و جبران خلیل جبران است .
3- استاد ممیز = پدر گرافیک نوین ایران ، او با شناخت هنر مدرن و تلفیق آن با سمبولهای تاریخی ایران توانست گرافیک ایران را بومی کند او اولین کتابهای آموزشی این هنر را در ایران نوشت و شاگردان بسیاری تربیت کرد
4- ابوالحسن خان صدیقی = سازنده زیباترین اثر مجسمه سازی تاریخ ایران (مجسمه نادر شاه افشار )، صاحب اثر جاودانه مجسمه فردوسی ، و صدها اثر ماندگار دیگر، سفرای دیگر کشورها پیشتر لقب میکلانژ شرق را به او داده اند
5- هوشنگ سیحون = طراح اثر جاودانه آرمگاه حکیم عمر خیام که به اعتقاد بسیاری زیباترین بنای یادبود عصر حاضر بوده است البته بناهای دیگری همچون بوعلی سینا در همدان و کمال الملک در نیشابور و آرامگاه نادرشاه افشار از دیگر آثار ماندگار استاد است شاگردانش به او لقب "مرد بناهای ماندگار" را داده اند
6- مسعود کیمیای = سازنده فیلم قیصر که به اعتقاد بسیاری از منتقدان سینما همچنان بهترین اثر تاریخ سینمای ایران است فیلم دیگر او یعنی گوزنها شاید تنها فیلمی باشد که در تاریخ سیاسی ایران نیز نامش درج شود چرا که هنگام دیدن این فیلم در سینما رکس آبادان 400 نفر زنده زنده در آتش سوختند ، و راز قتل آنها همچنان جزو ابهامات تاریخ است
7- مهدی اخوان ثالث(م.امید)= صاحب اثر زمستان که شاید کمترین ایرانی فرهنگ دوستی آن را نشنیده و یا حفظ نباشد این شعر به اعتقاد همگان بهترین شعر نوی تاریخ معاصر ایران است اخوان توانست موج تجدد در شعر را با غنای شعر کلاسیک ایران تلفیق کند و به اعجازی قدرتمند در کلام دست یابد
8- صادق هدایت = پدر رمان نویسی مدرن ایران او صاحب اثر جهانی بوف کور است که تاکنون به دهها زبان زنده جهان ترجمه شده است دلایل تراژدی مرگ او همچنان در پرده ابهام است او صاحب دهها نوشته و رمان بوده که بسیاری از آنها در حال حاضر حالت مرجع را دارند و تعدادی هم منبع الهام نمایشنامه نویسان و دست اندرکاران عرصه سینما شده است
9- بهروز وثوقی = بازیگر خوش سیمای دهه پنجاه ایران او با فیلم قیصر جاودانه شد البته بازیهای او در فیلمهای دیگری همچون رضا موتوری ، سوته دلان و گوزنها نیز جزو شاهکارهای تاریخ سینما محسوب می شود
10- کاوه گلستان = عکاس صحنه های درگیری و تغییر نظام سیاسی در ایران ، او صاحب ماندگارترین عکسهای تاریخ انقلاب سال 1357 است آثاری که در پشت خود شجاعت و حس مسئولیت عکاس را نشان میدهد مسلما کتابهای تاریخ آیندگان با آثار او زینت خواهد شد
11- حسن شماعی زاده = تقریبا اکثر آهنگهای زیبای خوانندگان پاپ دهه پنجاه و شصت ایران را او ساخته است با ساخته های او بسیاری ستاره شده اند و چون از او دور شدند افول کردند آثار میهن پرستانه او شاید هیچ وقت دیگر تکرار نشود آنهای که با موسیقی پاپ آشنایی دارند قدرت تسلط او را، بر سازها و همچنین فولکلور نواحی و مناطق مختلف ایران را می ستایند
12- استاد شجریان = او قافله سالار موسیقی سنتی ایران در دو دهه گذشته است او توانست موسیقی سنتی در حال نابودی ایران را از دل تاریخ بیرون کشیده و با حفظ ویژه گیهای آن در قالبی منظم و منطقی دوباره به عرصه وارد کند بی تردید او مسلط ترین هنرمند موسیقی سنتی حال حاضر ایران است البته چالش او با غول رسانه ای ایران یعنی صدا وسیما ، سالها او را در کانون توجه فرهنگ دوستان قرار داده بود
13- استاد کابلی خوانساری = کسی که توانست به تنهای خط شکسته نستعلیق ایران را احیا کرده و قوانین و نظمی مدرن به آن بدهد هرچند او تقریبا در حاشیه خوشنویسان دولتی ایران قرار گرفته است اما توانسته بهترین شاگردان شکسته نویس ایران را تربیت کند به واقع او صاحب جایگاهی است که در صدها سال است کسی نتوانسته بود پر کند
در پایان یاد آوری یک نکته را ضروری می دانم و آن مطلب این است که اگر ستارگان آسمان هنر کشورمان را نادیده بگیریم آنگاه چیزی برای اثبات هویت ایرانی خود نخواهیم داشت ! .
در تمام اعصار ، هنرمندان پیشرو حافظان مرزهای فرهنگی کشور بوده اند و چه بسا در حال حاضر کشورها و قومیت های خود ساخته ای باشند که با ابزار هنر برای خود تاریخ ! و فرهنگی نوین می سازند و تاسف بارتر آنکه ، بسیاری از جوانان ما آن فرهنگ های کذای را عین حقیقت می پندارند و متاسفانه بزرگان فرهنگ خویش را منکر...
در ردیف ۳۲ برگزید گان بزرگترین نظرسنجی جامع ، تاریخ هنر ایران قرار گرفته است در این نظر سنجی بیش از 5000هزار نفر از عموم مردم ایران شرکت کرده اند و نتایج آن بشکل آنلاین بر صفحه هات اینترنتی قرار گرفته و بجز 8 نفر از زُبده ترین وبلاگ نویسان کشور حداقل 65 وبلاگ نویس دیگر بر کل انجام نظر سنجی و شمارش صحیح آرا نظارت کامل نموده اند.و اما مطالبی در مورد این هنرمند برجسته :
متولد سال ۱۳۱۸ در شهر طالقان
فعالیت ها: - گذراندن دوره های تعلیم نزد اساتید بزرگ آن روزگار - انتقال به وزارت فرهنگ و اهتمام به تعلیم خوشنویسی - اخذ رتبه معلمی در انجمن خوشنویسان ایران ( 1340 ) و ...
آثار: - کتابچه های رسم المشق - کتابت و خوشنویس آثار ارزشمند فارسی از قبیل دیوان خواجوی کرمانی ، حافظ ، شاهنامه فردوسی و ...
استاد امیرخانی: تدریس خوشنویسی در دانشگاه ها نیازمند برنامه ریزی جدی است اطلاعات - صفحه : 2 - تاریخ :26/07/1383
استاد امیرخانی: تدریس خوشنویسی در دانشگاه ها نیازمند برنامه ریزی جدی است رئیس انجمن خوشنویسان ایران ، بر برنامه ریزی جدی برای تدریس خوشنویسی در دانشگاه ها تاکید کرد و گفت: تربیت جوانان محقق و پژوهشگر در رشته های مختلف هنری به خصوص خوشنویسی به عنوان هنر اصیل و تاریخی ایران، یک نیاز اساسی است. «غلامحسین امیرخانی» دیروز در گفتگو با «ایرنا» با بیان این مطلب که سالانه بین 30 تا40 هزار نفر در کلاس های این انجمن تعلیم خوشنویسی می بینند، افزود: خوشنویسی از نظر کیفی و کمی در یک دوره رشد و شکوفایی بدون ابتذال، ساده اندیشی و بازارگرایی قرار دارد. «تدریس خوشنویسی در رشته های مختلف در شعبه های انجمن خوشنویسان شامل پنج دوره مقدماتی، خوش، عالی، ممتاز و فوق ممتاز است. » «این دوره ها محدودیت زمانی ندارند و طول مدت آن ها به استعداد هنرجو بستگی دارد، اما به طور معمول برای کسب گواهی نامه ممتاز چهار سال زمان لازم است. » وی به فعالیت انجمن خوشنویسان ایران اشاره کرد و گفت: این انجمن 220 شعبه در شهرهای مختلف ایران و پنج حوزه در خارج از کشور دارد. امیرخانی افزود: این شعبه ها به نوعی با تهران در ارتباط هستند و از آخرین امتیازات، خبرها، کتاب و جزوه های آموزشی آن برخوردار می شوند. امیرخانی همچنین نقش رایانه در ترویج هنر خوشنویسی را مثبت ارزیابی کرد و گفت: جوانان ابتدا از طریق رایانه می توانند با خط و کاربردهای مختلف آن آشنا شده و سپس از محضر استادان برجسته بهره مند شوند. وی افزود: رایانه باعث می شود جلوه بدیع هنر و ویژگی های هنری همچون خلاقیت، نوآوری، استحکام، پختگی و تاثیرگذاری نقش خود را بیشتر بروز دهد. امیرخانی به طورکلی وضعیت خوشنویسی در ایران را خوب توصیف کرد و افزود: باتوجه به امکانات وسیع در ترویج این هنر و استعداد بالای جوانان ایرانی در عرصه فراگیری رشته های مختلف هنری، خوشنویسی در وضعیت مناسب و قابل قبولی قرار دارد. امیرخانی، گفت: آثار برجسته ای در عرصه هنر خوشنویسی از استادان بزرگی همچون عمادالکتاب، کلهر، میرحسین و میرزاکاظم به جا مانده است که می توانند الگو و سرمشقی برای هنرمندان امروز باشند. وی، گفت: در این میان، «میرعماد» یکی از شخصیت های برجسته عرصه خوشنویسی است که اخلاق و تخصص وی در این هنر می تواند الگوی جوانان باشد. «میرعماد الحسنی السیفی قزوینی» ملقب به «میر» در سال 961 هجری قمری در قزوین دیده به جهان گشود و در سال 1024 به دستور شاه عباس صفوی به قتل رسید. وی با بیان این که شخصیت میر عماد به عظمت و درخشش هنرش است، افزود: میرعماد به صورت یک شخصیت عالی مقام بی نیازی اهل هنر را طوری با خط مشی دقیق و متعالی زندگی خود مجسم کرد که در تاریخ به عنوان یک سرمشق، قله و الگو معرفی می شود. وی، افزود: خط و هنر میرعماد بر خوشنویسی ایران سایه گسترده است به نوعی که با دیدن آثار وی به یاد فرهنگ، هنر و فضیلت می افتیم. امیرخانی با بیان اینکه مساله هنر باید جدی گرفته شود و در حاشیه قرار نگیرد، افزود: هم اکنون هنر در حاشیه زندگی مردم قرار دارد در حالی که شالوده و زیربنای زندگی انسان ها را هنر تشکیل می دهد. وی به میزان کم بودجه اختصاصی به بخش فرهنگ و هنر در کشور اشاره کرد و گفت: سیاست کلان در امر هنر و فرهنگ باید مورد بازنگری قرار گیرد. امیرخانی گفت: انجمن خوشنویسان ایران یک سازمان مستقل ملی و خودکفا است و تنها کمک مالی اندکی از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی دریافت می کند.
در آیین گرامیداشت بیستمین سال تاسیس انجمن خوشنویسان شهرکرد که با حضور رئیس انجمن خوشنویسان کشور برگزار شد از سه نفر مدرسان پیشکسوت خوشنویسی چهارمحال و بختیاری تجلیل و قدردانی به عمل آمد. در این مراسم ابتدا نصر اله ریاحی عضو شورای انجمن خوشنویسان شهرکرد گزارشی از فعالیت های این انجمن را ارائه داد سپس سید نورالدین ابطحی مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان چهارمحال و بختیاری طی سخنانی تاکید کرد: یکی از هنرهای باسابقه و تاثیرگذار در کشورمان که از جایگاه و شان بالایی برخوردار بوده هنر خوشنویسی است. وی با بیان این مطلب که هنر خوشنویسی با هویت ملی و دینی کشورمان ارتباط قوی دارد افزود: اگر بتوانیم هنر خوشنویسی را در سراسر جهان توسعه و گسترش دهیم و جهان را با این هنر آشنا کنیم تبلیغ خوبی برای زبان و ادبیات فارسی است. آنگاه استاد غلامحسین امیرخانی، رئیس انجمن خوشنویسان ایران در ارتباط با توانمندی ها و استعدادهای جوانان کشورمان سخن گفت و با تاکید بر این مطلب که در بین جوانان افرادی دارای تحصیلات عالی و هوش سرشار هستند اظهار داشت: باید به جوانان فرصت بیشتری داده شود تا استعدادهای خود را شکوفا کنند. وی از جوانان ایرانی به عنوان جوانان واقعا بی نظیر در دنیا یاد کرد و گفت: جوانان ایرانی در مقایسه با دیگر جوانان کشورهای جهان که صاحب امکانات وسیع هستند توانمندتر و باهوشتر هستند. استاد امیرخانی که ریاست خانه هنرمندان را نیز برعهده دارد ادامه داد: حدود چهار سال گذشته از تعداد ده هزار نفر قبول شدگان در بزرگترین دانشگاه آمریکا 0052 نفر آنان ایرانی و از این تعداد 0071 نفرشان قبول شدگان دختر بوده اند وی افزود: این مهم ثابت می کند که جوانان ایرانی وقتی در بستر مساعد قرار می گیرند چگونه می توانند به رشد و شکوفایی نایل شوند. وی لزوم توجه عمیق مسئولان کشور به مسائل فرهنگی را مورد تاکید قرار داد وگفت: اگر ما مصمم هستیم که جوانان کشورمان در خلوت خاطر خود به یک مرام و علو طبع و شخصیتی متصل شوند و حیثیت انسانی به قدری برایشان گرامی و ارزشمند باشد و مناعتشان اجازه ندهد کارهای خلاف انجام دهند باید فعالیت های فرهنگی به صورت اصولی و منطقی و در چارچوب خود صورت گیرد. استاد امیرخانی در ادامه سخنانش به قابلیت های هنر خوشنویسی اشاره کرد و یادآور شد خوشنویسی به عنوان یک هنر تجسمی این قابلیت و خاصیت بسیار ارزشمند را داشته که یک هنر آمیخته به معرفت و حکمت است و به نوعی به تمام شعب معرفتی و فرهنگی و هنری ایران ارتباط دارد. رئیس خانه مطبوعات آنگاه اعتبارات فرهنگی کشور را ناکافی اعلام کرد و گفت: مجلس و دولت باید اعتبارات فرهنگی کشور را برای اجرای طرح ها و فعالیت فرهنگی کشور افزایش دهند. وی با اشاره به این که بودجه فرهنگی کشور حتی ده درصد هم نیست گفت: اگر مسئولان اراده کنند بودجه فرهنگی افزایش خواهد یافت و این افزایش ضروری است. رئیس انجمن خوشنویسان در پایان سخنانش با اظهار قدردانی از تلاش مدرسان پیشکسوت خوشنویسی استان چهارمحال و بختیاری نصر الله ریاحی، جمشید مردانی و علیرضا بسیج گفت: این عزیزان به قدری همت داشتند که چراغ هنر خوشنویسی را در استان روشن و برای روشن نگه داشتن آن عمر و جوانی خود را صرف کردند و اینگونه انسان های هنرمند قابل تقدیر و ستایش هستند. در پایان به مدرسان پیشکسوت خوشنویسی یاد شده تندیس بلورین به همراه لوح سپاس و هدایا اهدا شد. گزارش خبرنگار ما همچنین حاکی است که رئیس انجمن خوشنویسان ایران از نمایشگاه خوشنویسان استان که هم اکنون در نگارخانه مهر شهرکرد دایر است بازدید کرد. در این بازدید استاد امیرخانی گفت: طی چند سال اخیر هنر خوشنویسی در استان چهارمحال و بختیاری به نحو قابل ملاحظه و چشمگیری توسعه یافته و امکانات و تجهیزات خوبی برای هنرمندان خوشنویس و هنرجویان این رشته فراهم شده است. یادآور می شود در نمایشگاه فوق آثاری از خوشنویسی استاد امیرخانی به همراه 5 اثر از آثار هنرمندان خوشنویس چهارمحال و بختیاری در معرض دید عموم قرار گرفته است. دیدار استاد امیرخانی با استاندار چهارمحال و بختیاری فرهنگ اصیل و غنی ایرانی مایه مباهات است اما متاسفانه برخی از ابزار آن رو به فراموشی است. استاندار چهارمحال و بختیاری در دیدار با رئیس انجمن خوشنویسان و رئیس خانه هنرمندان کشور با بیان این مطلب افزود: سهمی که به موضوع فرهنگ در کشور اختصاص یافته بسیار کمتر از جایگاه و ارزش واقعی آن است، وی خوشنویسی را به دلیل ارتباط و نزدیکی آن با اعتقادات و دین برای مردم به عنوان هنر محبوب ایرانیان یاد کرد. رئیس انجمن خوشنویسان ایران نیز در این دیدار گفت: آنچه که در جامعه امروز کشور ضروری است آگاهی دادن به جوانان و انجام کار فرهنگی است. غلامحسین امیرخانی افزود: تنها نیم درصد از بودجه عمومی کشور به فرهنگی اختصاص می یابد که تجدید نظر و افزایش آن ضروری است. وی از اسیر شدن جامعه به معاش و عدم پرداختن به انتقال مناسب فرهنگی انتقاد کرد و افزود: هنر به عنوان تجلی روح لطیف انسان و بویژه ایرانی باید مورد توجه مسئولین و خانواده ها قرار گیرد. به گفته وی انجمن خوشنویسان ایران هم اکنون دارای 022 شعبه در کشور است. امیرخانی افزود: این انجمن در کشور های کانادا، فرانسه، و ژاپن نیز شعبه های فعالی دارد. به گفته وی انجمن خوشنویسان ایران سالیانه افزون بر 04 هزار نفر هنرجو را در دوره های مختلف آموزش می دهد. جمشید مردانی رئیس انجمن خوشنویسان شهرکرد نیز در این جلسه گفت: تاکنون حدود 02 هزار نفر در استان چهارمحال و بختیاری دوره مقدماتی خوشنویسی را سپری کرده اند. به گفته وی 74 نفر نیز در استان موفق به اخذ گواهینامه ممتاز شده اند.